Opowieść w odcinkach

W niepodległej Litwie

Wysłany na przez

Obywatele Jacynicze (4,05)

(spis treści)

Jac

Odzyskanie niepodległości w 1918 roku nie było tylko sukcesem. Dla wielu było klęską. Wielu Polaków pozostało poza granicami wyczekiwanej Polski, a wiele osób narodowości niemieckiej, litewskiej, ukraińskiej znalazło się też nie tam gdzie by chciało.Indywidualne tragedie. Majątki takie jak Rawszki, Popenów, Lale zostały w nowym państwie litewskim. Wiązały się one z trzema gałęziami drzewa jacyniczowego i z tymi co zostali na obszarze tworzącego się państwa. Powstanie sejnieńskie i utworzenia tzw. Litwy środkowej z Wilnem przez zbrojną interwencję gen. Żelichowskiego nie wróżyły dobrosąsiedzkich stosunków. I tak było właściwie przez 20-lecie międzywojenne.  Przyczyniało się  do tego m.in. wzajemne dyskryminowanie mniejszości, polskiej na Litwie a litewskiej w Polsce.

Kontynuuj czytanie →

Szkolna konspiracja

Wysłany na przez

Obywatele Jacynicze (2,21)

(spis treści)

JacSkąd się wziął Zdzisław Jacynicz w Łodzi na razie nie wiemy. Z numeru “Rozwoju” z 1898 wiemy natomiast, że jakiś Jacynicz dostał się do III klasy szkoły handlowej (zobacz skany poniżej). Czy mógł być to mający wówczas 16 lat, starszy brat Zdzisława, Edward? Pewne jest, że w 1904 Zdzisław skończył rosyjskie gimnazjum męskie przy ul. Mikołajewskiej (później, po I wojnie, przekształcone w prowadzone przez Leona Starkiewicza gimnazjum im Józefa Piłsudskiego, a obecnie III liceum ogólnokształcące im. Tadeusza Kościuszki). Jak się rzekło była to szkoła rosyjska, ale jeszcze wtedy nie bojkotowana – do 1905 chodzenie do rosyjskiej szkoły było jeszcze normą. Niemniej już wówczas w szkołach tych wrzało podziemne życie…

Gimnazjum Kontynuuj czytanie →

Dowód z wywodu

Wysłany na przez

Obywatele Jacynicze (0,91)

(spis treści)

JacW archiwach rodzinnych Jacyniczów zachował się “Wypis z Ksiąg Szlacheckich Gubernii Wileńskiej, Wywodu Familii Urodzonych JACYNICZÓW. HERBU ODROWĄŻ“. Wypis został stworzony 22 grudnia 1922 roku w Wilnie. Nas jednak przede wszystkim interesuje oryginał, czyli sytuacji, gdy “Roku Tysiąc Osiemset Trzydziestego drugiego. Miesiąca Junii Szesnastego dnia. Przed Nami, Ignacym Zabiełłą, pełniącym Urząd Wileńskiego Gubernjalnego Marszałka, Dworu JEGO CESARSKIEJ MOŚCI Kamerherem i Kawalerem Prezydującym, oraz Deputatami z powiatów, a mianowicie: z Oszmiańskiego – Jakóbem Rewkowskim, Brasławskiego – Stanisławem Kamieńskim, Szawelskiego – Józefem Rymgayłłą i Telszewskiego – Symplicyuszem Izdebskim, do przyjmowania i roztrząsania wywodów szlacheckiej obranymi, złożony został wywód rodowitości Starożytney Szlacheckey familii Urodzonych JACYNICZÓW, z którego gdy się okazało, że ta familia od naydawniejszych czasów zaszczycona dostoynością Szlachecką i posiadaniem dóbr Ziemskich z nadań KRÓLÓW POLSKICH, używa herbu Odrowąż…”. Powstanie tego dokumentu kryje za sobą ważne wydarzenia historyczne i zapewne zawdzięczamy go… represją carskim.

Kontynuuj czytanie →

ORP Piłsudski

Wysłany na przez

Obywatele Jacynicze (5,31)

(spis treści)

Zdjęcie użytkownika Mirosław Iwanowicz.

JacNie ma lepszych tekstów niż wspomnienia naocznych świadków. Dlatego – tym razem – prezentuję – jak podają Facta_Nautica – wspomnienia dowódcy kanonierki ORP KOMENDANT PIŁSUDSKI, Mieczysława Jacynicza. To właściwie tylko dwa dni – 1 i 2 września 1939 – ale chyba wiele mówią o tamtych czasach i doprowadzą Mieczysława na Hel. Jeśli zaś chodzi o tytułowego bohatera, po zatopieniu na Helu, został wyremontowany przez Niemców, “służył w Kriegsmarine do września 1943 roku. Zatopiony w wyniku nalotu bombowego w porcie w Nantes” (za Wikipedia).

Kontynuuj czytanie →

Bractwa trzeźwości

Wysłany na przez

Obywatele Jacynicze (0,92)

(spis treści)

JacŻmudź w latach 50-tych XIX wieku znów stała się głośna, a to za sprawą spektakularnej kampanii trzeźwościowej prowadzonej przez biskupa żmudzkiego Macieja Wołonczewskiego, który w liście pasterskim z 9 IX 1860 r., ciesząc się, że „wstrzemięźliwość opanowała ziemię naszą i wielkiego cudu w oczach naszych dokonała, setki tysięcy pijaków bowiem… porzuciło zły nałóg”, podkreślał, że „sława (Żmudzi i Litwy) obiegła świat prawie cały”. To, że idea ta dotarła też do Rawszek jest pewne, nie wiadomo jednak czy Jacynicze należeli do obozu wstrzemięźliwości czy może do tej części drobnej szlachty wiejskiej, która nie mogła “rozstać się z głęboko tkwiącym śród niej zwyczajem nadużywania trunków” i będącej przykładem szlachty „zawsze więcej sobie pozwalającej i utrzymującej, iż trzeźwość istnieje tylko dla chłopów”.  Kontynuuj czytanie →

Edward w Warszawie

Wysłany na przez

Obywatele Jacynicze (2,14)

(spis treści)

JacEdukacje kowieńską kontynuowali starsi bracia (Edward i Zdzisław) zapewne w Królestwie. Wacław trafił do szkoły wojskowej w Petersburgu, o czwartym z bracie Stefanie nic nie wiemy. Teraz spróbujemy odnaleźć tropy w Warszawie, która po 1905 roku, stała się miejscem odradzania się  różnorodnych inicjatyw społecznych w tym edukacyjnych. W 1906 r.,  powstały Prywatne Kursy Handlowe Męskie Augusta Zielińskiego (przemianowane po śmierci założyciela na Wyższe Kursy Handlowe im. Augusta Zielińskiego). Miały one charakter wyższej szkoły ekonomicznej, której kontynuacją była Wyższa Szkoła Handlowa (WSH), a później Szkoła Główna Handlowa (SGH).

Kontynuuj czytanie →

Konsultacje – dobre rozwiązania

Wysłany na przez

Życie po życiu (4)

czyli na marginesie projektu „Fabryka pełna życia”

logoUstawa rewitalizacyjna definiuje partycypację jako „uczestnictwo w konsultacjach społecznych oraz w pracach Komitetu Rewitalizacji”.  Ponieważ w Dąbrowie, choć dialog jest oczywiście prowadzony, nie mamy jeszcze do czynienia z formą partycypacji, jaką jest przewidziany w ustawie Komitet Rewitalizacyjny – dziś wspomnimy tylko o konsultacjach. I jeszcze jedna uwaga. Ponieważ w ustawie  mówi się o partycypacji jako o szeroko rozumianym aktywnym udziale obywateli, precyzując, że  „w tym” mieści się uczestnictwo w konsultacjach i udział w Komitecie Rewitalizacji, dlatego zawsze warto zadać sobie pytanie, jak w jeszcze inny sposób można włączać interesariuszy w proces rewitalizacji.

Kontynuuj czytanie →

Interesariusze czyli partycypanci….

Wysłany na przez

Życie po życiu (3)

czyli na marginesie projektu „Fabryka pełna życia”

logoW poprzednim wpisie o partycypacji co rusz pojawiało się słowo „interesariusze”. Ogólnie rzecz biorąc, to pojęcie (stakeholders) powstało w op0zycji do pojęcia udziałowców-współwłaścicieli w przedsiębiorstwie (shareholders). Chodziło o to, że coraz większy wpływ na działalność przedsiębiorstw zaczynały mieć osoby niebędące ich właścicielami. Szczególne znaczenie pojęcie interesariuszy ma  w opisie działań podmiotów publicznych i… organizacji pozarządowych, gdzie trudno mówić o udziałowcach, a decyzje podejmowane są w interesie właśnie interesariuszy. Dotyczy to także działań rewitalizacyjnych.

Kontynuuj czytanie →

Prawne ramy partycypacji

Wysłany na przez

Życie po życiu (2)

czyli na marginesie projektu „Fabryka pełna życia”

logoWspomnieliśmy poprzednio o nowej ustawie, która doprecyzowuje, czym jest rewitalizacja, podkreślając jednocześnie, że niezbędnym elementem działań rewitalizacyjnych jest ich prowadzenie przez „interesariuszy rewitalizacji”. I tak oto napotykamy pierwsze zapisy w polskim prawie, które bezpośrednio odwołują się do idei partycypacji. W Dąbrowie o partycypacji było głośno, i to z uwagi zarówno na działania dąbrowskiego modelu współpracy z organizacjami pozarządowymi, jak i testowanie rozwiązań związanych z budżetem partycypacyjnym. Dziś jednak spojrzymy na partycypację z perspektywy ustawy.

Kontynuuj czytanie →

O co chodzi z tą rewitalizacją?

Wysłany na przez

 Życie po życiu (1)

czyli na marginesie projektu “Fabryka pełna życia”

logoZ Dąbrową Górniczą związałem się przypadkiem. Prywatne znajomości plus rola, jaką Zagłębie Dąbrowskie odegrało w ruchu komitetów obywatelskich i samoorganizacji społecznej w latach 1914-1918, stworzyły swoisty węzeł, który przekształcił się w stałą współpracę. Tym razem chodzi o współpracę, która w znacznej części kontynuuje wątki działalności organizacji pozarządowych, aktywności obywatelskiej, tradycji, choć w kontekście procesu rewitalizacji. Celem mojego udziału w tym projekcie jest próba przełożenia dąbrowskich doświadczeń na pewne modelowe rozwiązania, które mogą stanowić podstawę do multiplikowania przetestowanych rozwiązań. Brzmi to skomplikowanie, ale w istocie jest proste. Trzeba w miarę jasno powiedzieć, co się w Dąbrowie (w ramach procesu rewitalizacyjnego) wydarzyło i czy da się z tego wyciągnąć jakieś wnioski na przyszłość. Zacząć trzeba jednak od tego, czym jest rewitalizacja.

Kontynuuj czytanie →