Odbyło się wczoraj kolejne spotkanie Zespołu do spraw Strategii „Europa 2020”, w którym organizacje pozarządowe – przynajmniej formalnie – mają głos w sprawach strategicznych dotyczących rozwoju Polski. Wskazuje na to przyjęta 26 kwietnia przez Radę Ministrów aktualizacja na lata 2016/2017 „Krajowego Programu Reform na rzecz realizacji strategii Europa 2020”. W tym kontekście kilka słów przypomnienia:
Strategia „Europa 2020”
„Europa 2020” to unijna strategia wzrostu społeczno-gospodarczego do roku 2020. Za proces jej koordynacji w Polsce odpowiada Minister Rozwoju (poprzednio Minister Gospodarki). Jak to zwykle z dokumentami strategicznymi bywa, ma ona dość ogólne priorytety:
- wzrost inteligentny (ang. smart growth), czyli rozwój oparty na wiedzy i innowacjach,
- wzrost zrównoważony (ang. sustainable growth), czyli transformacja w kierunku gospodarki niskoemisyjnej, efektywnie korzystającej z zasobów i konkurencyjnej,
- wzrost sprzyjający włączeniu społecznemu (ang. inclusive growth), czyli wspieranie gospodarki charakteryzującej się wysokim poziomem zatrudnienia i zapewniającej spójność gospodarczą, społeczną i terytorialną.
Krajowe Plany Działań i „semestr europejski”
Podstawowym instrumentem realizacji strategii „Europa 2020” przez państwa członkowskie
są Krajowe Programy Reform (KPR), aktualizowane każdego roku zgodnie z rytmem Semestru
Europejskiego. Semestr Europejski to cykl koordynacji polityk gospodarczych i społecznych w Unii
Europejskiej (dla zainteresowanych rysunek na końcu tekstu). KPR mówi, jakie wyzwania stoją przed krajem w kontekście realizacji strategii, oraz prezentuje działania, jakie podejmie w najbliższym roku dla realizacji celów krajowych. I tak Cel w zakresie przeciwdziałania ubóstwu ma być realizowany m.in. przez Fundusz Inicjatyw Obywatelskich, program „Senior – WIGOR” i ASOS…
Zespół ds. Strategii „Europa 2020”
Ministerstwo Rozwoju w koordynacji działań wspierane jest przez Międzyresortowy Zespół ds. Strategii „Europa 2020”. W jego skład wchodzą przedstawiciele następujących instytucji wskazanych przez Radę Działalności Pożytku Publicznego: Fundacja Instytut na rzecz Ekorozwoju, Wspólnota Robocza Związków Organizacji Socjalnych WRZOS, Ogólnopolska Federacja Organizacji Pozarządowych, Fundacja na rzecz Nauki Polskiej, Caritas, Polski Komitet Europejskiej Sieci przeciw Ubóstwu EAPN, Fundacja Instytut Rozwoju Regionalnego, a także zaproszeni osobno Fundacja Instytut Nauk Ekonomicznych i Społecznych czy Federacja Stowarzyszeń Naukowo-Technicznych NOT.
W teorii „Do zadań Zespołu należy m.in. opiniowanie projektów KPR oraz innych dokumentów
przygotowywanych w związku z realizacją i monitorowaniem realizacji strategii „Europa 2020”
w Polsce. Zespół bierze także udział w monitorowaniu i ewaluacji wdrażania reform strukturalnych
opisanych w KPR oraz przygotowaniu rekomendacji dotyczących zwiększenia efektywności realizacji
strategii „Europa 2020”. Udział w Zespole partnerów spoza administracji rządowej sprzyja też
wzmocnieniu ich współodpowiedzialności za realizację strategii „Europa 2020” na szczeblu krajowym
i lokalnym. Dzięki takiej szerokiej formule uczestnictwa Zespół stanowi przestrzeń, gdzie spotykają
się różne perspektywy widzenia istotnych problemów społeczno-gospodarczych. Pozwala to na
lepsze zrozumienie celów strategii „Europa 2020”, efektywniejszą jej implementację i sprawniejszy
monitoring, a także poszerzanie wiedzy na temat Semestru Europejskiego”.
Po spotkaniu
Na wczorajszym spotkaniu Zespół dyskutował o zaleceniach Rady zgłoszonych do przedstawionego przez Polskę programu konwergencji, planował pracę na rok przyszły i zapoznał się z ONZ-owską Agendą 2030, którą rząd polski chce realizować. Z organizacji pozarządowych głos zabierał tylko dr hab. Ryszard Szarfenberg (reprezentujący Polski Komitet Europejskiej Sieci przeciw Ubóstwu EAPN), zresztą większości osób reprezentujących organizacje pozarządowe na sali widać nie było. Wydaje się, że warto byłoby poddać ewaluacji udział organizacji pozarządowych w tym procesie i jego komplementarność wobec innych ciał dialogu. Warto też znaleźć wśród organizacji te, które systematycznie zajmują się analizą roli organizacji na tym poziomie (makroekonomicznym) lub współpracują z ekspertami1 w tym obszarze.
1 – miejmy nadzieję, że projektowana przez OFOP, który reprezentowany był na spotkaniu przez Piotra Fraczaka, baza ekspertów, choć częściowo zapełni tę lukę